Een direct afgeleide therapie van mindfulness is de ‘mindful exposure en verwerking’. De zorgverlener gebruikt dan mindfulness bij emotionele problemen door er via de lichamelijke gewaarwordingen (bijvoorbeeld spanning in de buik, nek, onderrug, verhoogde hartslag e.d.) mee aan de slag te gaan. Het kan daarbij gaan om ‘eenvoudige’ emotionele problemen zoals die zich ter plekke in een sessie aandienen maar ook om problemen die met traumatische gebeurtenissen in het verleden verbonden zijn.

 

Waarom zijn die lichamelijke gewaarwordingen belangrijk? Bij emotionele  problemen spelen gevoelens (boosheid, verdriet, schaamte e.d.) een doorslaggevende rol. Gevoelens voelen we in ons lichaam. We ervaren dan onder meer een verhoogde hartslag, een snellere ademhaling, gespannen spieren, een beklemming bij de keel, tranen in de ogen, warm worden, druk op de borst, spanning in de buik of vermoeidheid. Welke lichamelijke gewaarwordingen op de voorgrond staan hangt samen met het gevoel of een combinatie van gevoelens.

Emotionele problemen gaan niet over en/of er vindt geen verwerking en acceptatie plaats als de lichamelijke kant niet volledig gevoeld kan of mag worden. Er ontstaat als ‘oud zeer’ dat geactiveerd wordt vanuit een automatisch reactiepatroon. Vereenvoudigd ziet het er zo uit:

 

Aanleiding --> Emotionele ‘pijn’ --> "Dit wil ik niet, dit moet weg.”
--> denken en handelen met als doel de ‘pijn’ niet te voelen.

 

Deze vermijdingsreactie heeft een tijdelijk positief effect totdat, vroeg of laat, er zich een situatie of gedachte aandient waardoor hetzelfde automatische reactiepatroon weer geactiveerd wordt en de emotionele pijn en lichamelijke gewaarwording zich weer manifesteren. Mogelijk zelfs heftiger, sterker omdat ze zolang onderdrukt zijn geweest. Mindfulness helpt om dit patroon te doorbreken.
 
naar Ger Schurink: Mindful exposure en verwerking, oktober 2009